تأثیر روش‌های آبیاری و محلول‌پاشی عناصر غذایی بر عملکرد و اجزای عملکرد برنج رقم کشوری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 زراعت و اصلاح نباتات- دانشکده تولیدات گیاهی- دانشگاه گنبد

2 عضو هیئت علمی

3 عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات برنج کشور- آمل

4 موسسه تحقیات برنج کشور- معاونت مازندران (آمل)

چکیده

چکیده
سابق و هدف: اعمال مدیریت صحیح آب در کشاورزی و کشت برنج تا حدود زیادی می‌تواند محدودیت‌ها و مشکلات ناشی از کمبود منابع آب را تعدیل بخشد. آبیاری نقش زیادی در عملکرد شلتوک و اجزای عملکرد برنج داشته و هر گونه تنش آبی، منجر به کاهش درصد پر شدن دانه و در نهایت کاهش عملکرد دانه خواهد شد. با توجه به خشکسالی‌های اخیر، کمبود منابع آب در سطح کشور، ناکافی بودن آب در مراحل مختلف رشد برنج و در نهایت کاهش عملکرد برنج، ضروری است تا با برنامه‌ریزی مناسب، اعمال مدیریت صحیح آبیاری از منابع موجود و محلول‌پاشی عناصر غذایی، حداکثر استفاده را نموده تا بتوان عملکرد مطلوب را حفظ نمود. این آزمایش به منظور ارزیابی روش‌های مختلف آبیاری و محلول‌پاشی عناصر غذایی در عملکرد شلتوک و اجزای عملکرد برنج (Oryza sativa L.) در مؤسسه تحقیقات برنج (مازندران- آمل ) در سال 1396 اجرا شد.
مواد و روش‌ها: این تحقیق به صورت اسپلیت پلات در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار روی رقم کشوری برنج اجرا شد. تیمارها شامل روش‌های مختلف آبیاری در سه سطح (غرقابی، تر و خشک کردن و اشباع) به عنوان عامل اصلی و محلول‌پاشی با عناصر غذایی هر یک به نسبت پنج در هزار در شش سطح (آب معمولی، نیتروژن، نیتروژن + پتاسیم، نیتروژن + پتاسیم + روی، نیتروژن + پتاسیم + روی + بور و نیتروژن + پتاسیم + روی + بور + مولیبدن) به عنوان عامل فرعی بودند.
یافته‌ها: نتایج تجزیه واریانس نشان داد که عامل آبیاری روی عملکرد شلتوک و عملکرد بیولوِژیک در سطح یک درصد معنی‌دار بود. عامل محلولپاشی روی هیچ یک از صفات معنی‌دار نگردید. همچنین اثر متقابل آبیاری و کود بر عملکرد شلتوک در سطح پنج درصد و بر عملکرد بیولوژیک در سطح یک درصد معنی‌دار شد. و در دیگر صفات معنی‌دار نگردید. اثر متقابل دو تیمار آبیاری و کود نشان داد که بیشترین عملکرد شلتوک با میانگین 7284 کیلوگرم در هکتار و کمترین آن با میانگین 4690 کیلوگرم در هکتار به ترتیب مربوط به آبیاری غرقابی در شرایط محلول‌پاشی نیتروژن+ پتاسیم و تیمار آبیاری تر و خشک کردن در شرایط محلول‌پاشی با آب معمولی بود.
نتیجه‌گیری: به طور کلی، یافته‌های این آزمایش نشان داد که عملکرد شلتوک در آبیاری اشباع 15/1 درصد افزایش و در آبیاری AWD، 85/11 درصد کاهش نسبت به آبیاری غرقابی یا سنتی داشته است. همچنین در مصرف آب در آبیاری AWD و اشباع نسبت به آبیاری غرقابی به ترتیب 4/26 و 9/9 درصد صرفه‌جویی شد. بیشترین عملکرد شلتوک هم در محلول‌پاشی کود ترکیبی N+K در آبیاری اشباع بدست آمد. با توجه به نتایج حاصله از این تحقیق، می‌توان یکی از روش‌های آبیاری تر و خشک کردن و اشباع را به ترتیب اولویت در روش آبیاری برنج در شرایط مشابه با این پژوهش به کار گرفت و از مزایای آن بهره جست.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effect of irrigation methods and nutrient stratification on yield and yield components of rice (Oryza sativa L.) Keshvari cultivars

نویسندگان [English]

  • nematollah sedaghat 1
  • abbass biabani 2
  • hosien Sabori 2
  • Morteza Nasiri 3
  • Allayar Fallah 4
1 Agriculture and Plant Breeding - College of Plant Production - University of Gonbad
2 faculty member
3 member of board scientific in Iran Rice Resaech Institute- Amol
4 Rice Research Institute of Iran - Deputy of Mazandaran (Amol)
چکیده [English]

Abstract

Background and objectives: Water management in agriculture and rice cultivation can greatly reduce the constraints and problems caused by water scarcity. Irrigation has a significant role in rice yield and rice yield components, and any water stress reduces filling percentages Grain and eventually reduce grain yield. Regarding recent droughts, lack of water resources at the country level, inadequate water in different stages of rice growth and, finally, reduction of rice yield, it is necessary So with proper planning, apply proper irrigation management from existing sources and soluble elements Food, maximize use to maintain optimal performance. This experiment In order to evaluate the effect of different irrigation methods on yield and yield components of rice (Oryza sativa L.) an experiment was conducted at Rice Research Institute of Iran (Mazandaran - Amol) in 2017.
Materials and methods:This study was conducted as split plot In the form of a randomized complete block design with three replications on the Keshvari rice cultivar. Treatments included different methods of irrigation At three levels (flushing, wet and drying and saturation) As the main factor and spraying with food elements Each in a ratio of five in a thousand In six levels (ordinary water, nitrogen, nitrogen + potassium, nitrogen + potassium + zinc, nitrogen + potassium + zinc + boron and nitrogen + potassium + zinc + boron + molybdenum) As a sub-agent.
Results:The results of ANOVA indicated that the irrigation factor in terms on grain yield and biological yield was significant at 1% level and was not significant in other traits. Spraying factor on any of the traits was not meaningful. The interaction of irrigation and fertilizer in terms on paddy yield in 5% and in terms on biological yield was significant at 1% level and was not significant in other traits. The interactions of two irrigation and fertilizer treatments showed that the highest yield of rice with an average of 7284 kg ha-1 and the lowest with average 4690 kg ha-1, respectively, was related to watering irrigation under nitrogen + potassium spraying and irrigation drying under water spraying conditions.
Conclusion: In general, the results of this experiment showed that the yield of sprat in saturated irrigation increased by 1.15% and in AWD irrigation, 11.85% decrease compared to traditional flooding irrigation. Water consumption in AWD irrigation and saturation were 26.4% and 9.9%, respectively, compared to waterlogging irrigation. The highest grain yield was obtained in N + K combination fertilizer application in saturated irrigation. Considering the results of this research, one of the irrigation wet and drying and saturation methods were prioritized in rice irrigation, respectively, in this study and benefit from it.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Rice
  • irrigation methods
  • yield and yield components